Red: Spożywanie alkoholu w miejscach publicznych to wykroczenie. Jakie grożą za to konsekwencje?
Norbert Struciński: Spożywanie alkoholu w miejscach do tego zabronionych stanowi wykroczenie z art. 43’ ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Wykroczenie zagrożone jest karą grzywny do 5 tys. zł. o ile orzeka to sąd. Strażnik miejski może za takie wykroczenie nałożyć mandat karny w wysokości 100 zł. Kwota ta została ustalona w taryfikatorze mandatów karnych. Karane jest nie tylko spożywanie alkoholu, ale również usiłowanie spożywania. Na leży jednak podkreślić, że usiłowanie to jest w miarę skomplikowana konstrukcja prawna. Usiłowanie to czynność bezpośrednio zmierzająca do wykonania, która jednak nie następuje. Nie jest usiłowaniem spożywania alkoholu samo niesienie nawet otwartej butelki.
Red: Panie rzeczniku, uściślijmy zatem, w którym miejscach publicznych picie alkoholu jest zakazane.
N.S.: Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi nie zabrania spożywania napojów alkoholowych ogólnie w miejscach publicznych. Przepisy wskazują gdzie konkretnie nie można tego czynić, a mianowicie: Art. 14. 1. Zabrania się sprzedaży, podawania i spożywania napojów alkoholowych: na terenie szkół oraz innych zakładów i placówek oświatowo-wychowawczych, opiekuńczych i domów studenckich; na terenie zakładów pracy oraz miejsc zbiorowego żywienia pracowników; w miejscach i czasie masowych zgromadzeń; w środkach i obiektach komunikacji publicznej, z wyjątkiem wagonów restauracyjnych i bufetów w pociągach, w których dopuszcza się sprzedaż, podawanie i spożywanie napojów alkoholowych do 4,5% zawartości alkoholu oraz piwa; w obiektach zajmowanych przez organy wojskowe i spraw wewnętrznych, jak również w rejonie obiektów koszarowych i zakwaterowania przejściowego jednostek wojskowych.
W punkcie 2a czytamy: Zabrania się spożywania napojów alkoholowych na ulicach, placach i w parkach, z wyjątkiem miejsc przeznaczonych do ich spożycia na miejscu, w punktach sprzedaży tych napojów, zaś w punkcie 5 jest napisane, że sprzedaż, podawanie i spożywanie napojów zawierających więcej niż 4,5 % alkoholu może się odbywać na imprezach na otwartym powietrzu tylko za zezwoleniem i tylko w miejscach do tego.
Red: Gdzie w naszym mieście dochodzi do tego typu wykroczeń i kto je najczęściej popełnia?
N.S.: Wbrew pozorom, nie są tym miejscem parki. Najczęściej do spożywania napojów alkoholowych dochodzi na ulicach i placach przed i w obrębie bloków mieszkalnych (w tym przed klatkami schodowymi), co spotyka się ze szczególnym sprzeciwem mieszkańców. Niestety, z tym wykroczeniem skorelowane silnie są inne, szczególnie uciążliwe wykroczenia jak zakłócanie porządku i spokoju publicznego, awanturnictwo, chuligaństwo, wandalizm, zaśmiecanie i zanieczyszczanie miejsc publicznych, wyłudzanie pieniędzy od przechodniów itp. Każde osiedle ma takie miejsca gdzie najczęściej dochodzi do tego rodzaju wykroczeń. Np. os. Południe – ul Dziewińska, Długa; os. Zazamcze – ul. Toruńska, Wieniecka; os. Kaz. Wielkiego – Łanowa, Ostowska, Ptasia; Śródmieście – niemal cała starówka; Michelin – Al. Jana Pawła II.
Red: Jak często strażnicy miejscy interweniują w sprawie spożywania alkoholu w miejscach publicznych?
N.S.: W tym roku, od stycznia do dnia wczorajszego wygląda to następująco: do dyżurnego straży miejskiej wpłynęło 961 zgłoszeń, wydaliśmy 1223 pouczenia, wystawiliśmy 898 mandatów karnych i skierowaliśmy do sądu 84 wnioski o ukaranie.
Red: Jakie procedury są stosowane, jeśli alkohol spożywają nieletni?
N.S.: Używanie alkoholu lub innych środków w celu wprowadzenia się w stan odurzenia przez osobę nieletnią jest przejawem demoralizacji. Zgodnie z ustawą o postępowaniu w spawach nieletnich obok takich zachowań nikt nie powinien przechodzić obojętnie, a tym bardziej strażnik miejski. Jeżeli zauważy się małoletniego znajdującego się w stanie nietrzeźwości, powinno się niezwłocznie wezwać karetkę pogotowia ratunkowego, aby lekarz ocenił stan zdrowia małoletniego. Następnie strażnicy oddają nieletniego pod opiekę rodziców i kierują wniosek do Sądu Rodzinnego i Nieletnich o podjęcie działań zapobiegających dalszej demoralizacji. W razie braku możliwości pozostawienia małoletniego pod opieka rodziców istnieje możliwość osadzenia go w izbie wytrzeźwień lokując go w osobnym pomieszczeniu bez dorosłych osób nietrzeźwych. O takim zdarzeniu należy niezwłocznie powiadomić Sąd dla Nieletnich.
Red: Przy okazji przypomnijmy, jakie konsekwencje ponoszą ci, którzy sprzedają alkohol nieletnim.
N.S.: Sprzedaż napojów alkoholowych osobom nieletnim jest przestępstwem, za które grozi kara grzywny. Tej samej karze podlega kierownik punktu sprzedaży, który nie dopełnił obowiązku nadzoru nad procesem sprzedaży. Za taki czyn organ wydający zezwolenie na sprzedaż alkoholu ma obowiązek cofnąć je na okres 3 lat. We Włocławku organem wydającym takie zezwolenie jest prezydent miasta.
Warto również wspomnieć o inne kwalifikacji prawnej wynikającej z kodeksu karnego: Art. 208. Kto rozpija małoletniego, dostarczając mu napoju alkoholowego, ułatwiając jego spożycie lub nakłaniając go do spożycia takiego napoju, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. Za ten czyn może odpowiadać np. osoba dorosła, która aby ominąć zakaz sprzedaż alkoholu małoletniemu sama mu go kupuje i odsprzedaje, a takie przypadki z informacji posiadanych od sprzedawców wciąż się zdarzają.